Görüşmeyi Hemen Bitirmeniz Gereken 10 An

Görüşmeyi bitirmek, kimi zaman en sağlıklı karardır: ödeme için sıkıştırılıyorsanız, sizden fotoğraf ya da kişisel eşya isteniyorsa, tedaviyi bırakmanız söyleniyorsa ya da sonuç sözü veriliyorsa konuşmayı kibarca kapatabilirsiniz. Bu yazıda, bir görüşmenin başından sonuna doğru ilerleyen bir zaman çizgisi üzerinden on ayrı anı sıraladık. Her anın yanında ne duyduğunuzda durmanız gerektiğini ve nasıl kapatabileceğinizi kısaca yazdık.

Bir görüşme, tek bir andan oluşmaz; ilk telefon, ilk mesaj, ücret konuşması, ortadaki sohbet ve kapanış gibi evrelerden geçer. Her evrenin kendine has uyarı işaretleri vardır. Bu yüzden listeyi bir zaman çizgisi olarak kurduk: görüşme ilerledikçe aşağı doğru okuyabilirsiniz.

Bu işaretler birer hüküm değildir; yalnızca kendi iç sesinize bir dayanak sağlar. Bir işaretin görülmesi, karşınızdakinin kötü niyetli olduğunu göstermez; yalnızca durup düşünmeniz için bir davettir. Birden fazla işaret üst üste geliyorsa, o zaman karar vermek yerine görüşmeyi kapatmak daha mantıklı olur.

Görüşmeye başlamadan önceki an

Bu evrede henüz kimseyle konuşmuş değilsiniz; sadece bir sayfa, bir mesaj ya da bir reklam vardır. Bu yüzden karar vermeniz için en az baskı bu evrede hissedilmelidir. Baskı hissediyorsanız, bunun kaynağını sorgulamanız yerinde olur.

1. An: Sizi aramayı bekletmeden “hemen” aramanız isteniyor. Bir mesaj ya da reklam, “şimdi arayın, yoksa sıra kaybolur” diyorsa, bu acele baskısıdır. Gerçek bir randevu sistemi bile sizin uygun olduğunuz saati sormaya açıktır. Bu anda yapılacak şey, sayfayı kapatmak ve bir gün beklemektir.

2. An: Daha konuşmadan fiyat paketleri sunuluyor. Durumunuzu dinlemeden verilmiş bir fiyat listesi, görüşmenin ölçeğinin sizden değil satış planından belirlendiğini düşündürebilir. Bu noktada, “önce ne yapılacağını anlatır mısınız” diyerek sakin bir geri adım atabilirsiniz.

İlk beş dakika

Telefon açıldığında insanın ilk tepkisi, karşısındakini dinlemek ve uyum sağlamaktır. Ancak ilk beş dakika, aynı zamanda sizin de karşı tarafı tanıdığınız dakikalardır. Kısa tutulan bir görüşmede bile, sizi dinleyip dinlemediğini fark edebilirsiniz.

3. An: Sorularınıza cevap yerine soru geliyor. “Büyü kızlar soruyor” gibi sayfalarda dolaşan kalıplar, ilk görüşmede de karşınıza çıkabilir: sizi korkutacak kadar genel cümleler (“üzerinizde bir şey var, hissediyorum”) kuruluyor ve siz konuşmadan teşhis veriliyorsa, bu tek başına sorun değildir, ama durumunuzu dinlemeden hüküm kurulması dikkat gerektirir. Bu an, “biraz daha anlatmama izin verir misiniz” diye geri çekilmek için uygundur.

“

Ödeme saati dayatılan her görüşmede, düşünme süresi sizin hakkınızdır.

— Şemun Hoca

4. An: Yakınlarınıza söylememeniz isteniyor. “Kimseye söyleme, etkisini kaybeder” gibi cümleler sizi desteğinizden koparabilir. Yakınlarınızla konuşmak, yardım isteyen herkesin hakkıdır. Bu cümleyi duyduysanız, görüşmeyi uzatmadan kapatabilir ve bir yakınınıza danışabilirsiniz.

Görüşmeye karar vermek de bitirmek de sizin elinizdedir; kısa ve sakin bir cümlenin nasıl kurulacağı görüşmeyi nasıl sonlandırabileceğinizi anlatan yazımızda anlatılıyor.

Ücret ve ödeme anı

Para konuşulan an, görüşmenin en hassas anıdır; çünkü karar burada somutlaşır. Ücret net, ödeme zamanı net, kapsam net ise devam etmek kolaylaşır. Bu üçünden biri bulanıksa, durma hakkınız doğar.

5. An: Ödeme için “hemen” ya da “bu gece” baskısı var. Ödeme saati dayatılıyorsa, işlem sizin kontrolünüz dışına çıkıyor demektir. Kısa bir cümleyle durabilirsiniz: “Düşünüp size döneceğim.” Düşünme süresi tanıyan bir görüşmeci buna saygı gösterir; saygı göstermiyorsa bu da bir bilgidir.

“

Kapatabildiğiniz bir telefon, yeniden başlayabileceğiniz bir kararın kapısını açık tutar.

— Şemun Hoca

6. An: Ön ödeme, kart bilgisi ya da doğrulama kodu isteniyor. Ön ödeme istenmesi, görüşmeyi hemen bitirmek için yeterli bir sebeptir. Telefona gelen kodu söylemek ise hesabınızı karşı tarafın kullanımına açabilir. Bu anda cevap vermeden telefonu kapatmak yeterlidir; açıklama yapmak zorunda değilsiniz.

Görüşmenin ortası

Güven oluştuktan sonra, talepler genelde artar. İnsanlar bir kez “evet” dedikten sonra devam etmeye yatkındır; bu psikolojik eğilim, hem iyi niyetli hem de kötü niyetli görüşmelerde işler. Bu yüzden orta evredeki isteklerin gerekçesine bakmak, ilk evredekinden daha önemli hâle gelebilir.

7. An: Fotoğraf, kişisel eşya ya da başka birinin bilgisi isteniyor. Fotoğraf, kıyafet, saç gibi eşyaların istenmesi, bu sitenin de kabul etmediği bir taleptir. Başkasının bilgilerini paylaşmanız, o kişinin de rızası olmadan mahremiyetinin açılması demektir. Bu anda nazikçe, “bunu paylaşmak istemiyorum” demeniz yeterli olur.

8. An: Hastalığınız ya da çocuğunuzun rahatsızlığı büyüye bağlanıyor ve tedavi bırakılıyor. Tıbbi bir belirtiyi büyüye bağlayıp ilacı ya da hekim kontrolünü bırakmanızı öneren her ifade, görüşmeyi bitirmek için yeterlidir. Belirtileriniz için hekime başvurun, acil durumda 112’yi arayın. Tedavinizi hekiminizin bilgisi olmadan değiştirmeyin.

Kapanışa doğru

Kapanış, genellikle sonradan en çok pişmanlık duyulan evredir. Çünkü görüşme neredeyse bitmiştir ve sizden son bir adım istenir. Yorgunluk ve rahatlama duygusu, karar kalitesini düşürebilir; bu yüzden son adımlar için ayrıca dikkatli olunmalıdır.

9. An: “Ek işlem gerekiyor” diyerek yeni bir ödeme talep ediliyor. İlk ödemenin ardından hiç belirtilmemiş bir kalem eklenmesi, kapsamın baştan net konuşulmadığını gösterir. Bu an, yeni bir ödeme yapmadan önce durma ve toplam kapsamı yazılı sorma anıdır.

10. An: Sonuç sözü veriliyor ya da çekilmeniz hâlinde zarar göreceğiniz söyleniyor. “Sonuç çıkacak”, “şu kadar günde düzelir” ya da “bırakırsan başına kötü şey gelir” gibi ifadeler hem güvenilmez hem de korku temellidir. Böyle bir cümleyi duyduğunuzda konuşmayı kibarca kapatmanız yeterlidir.

Kapatmak nasıl olur?

Sakin bir kapanış cümlesi üç parçadan oluşabilir: teşekkür, karar ve kapanış. Örneğin: “Teşekkür ederim, şimdi devam etmeyeceğim, iyi günler.” Gerekçe eklemek zorunda değilsiniz; gerekçeler çoğu zaman yeni tartışmalara kapı açar.

Kapatmak için uzun açıklama yapmaya gerek yoktur. Şu cümlelerden biri yeterlidir: “Şu an devam etmek istemiyorum, teşekkür ederim.” Yazılı bir yazışmaysa son mesajı gönderip bildirimleri kapatabilirsiniz. Karşı taraf ısrar ederse cevap vermek zorunda değilsiniz; ısrar da kendi başına bir işarettir. Aynı numaradan tekrar tekrar aranıyorsanız numarayı engellemek ve bir yakınınıza bilgi vermek makul bir önlemdir.

Görüşmeyi bitirdikten sonra kısa bir not alın: ne zaman, hangi numara ya da hesaptan, ne istendi? Bu not, ileride tekrar aranırsanız size dayanak olur. Gerekirse bankanızla da görüşebilirsiniz. Eğer hukuki bir uyuşmazlık varsa, durumunuz için bir avukata danışmanız gerekir.

Sonrasında kendinize nasıl davranmalı?

Görüşme bittiğinde, ilk saatlerde yapılacak ilk şey küçük ve somut işlerdir: bir bardak su, bir yürüyüş, bir yakınınızı aramak. Büyük kararlar için acele etmeyin. Yeni bir arayış başlatmadan önce bir gün geçirmek, hem korkunun hem de çaresizliğin ağırlığını azaltır.

Bir de yazılı kayıt tutma alışkanlığı vardır. Görüşme sırasında duyduklarınızı, size söylenen rakamları ve vaatleri kısa bir listeye dökün. Bu liste, hem sizin zihninizi toparlar hem de ilerde bir kuruluşa ya da bankaya başvurmanız gerekirse ayrıntıları hatırlamanızı sağlar.

Bir görüşmeyi bitirmek bazen suçluluk ya da korku bırakır: “Ya gerçekten bir şey varsa?” gibi düşünceler gelebilir. Bu düşünceleri bastırmak yerine, kâğıda dökmek ve bir yakınınızla paylaşmak iyi gelebilir. Kaygı artıyorsa, uykusuzluk ya da çarpıntı eşlik ediyorsa, bu belirtilerin çoğu zaman yaygın tıbbi nedenleri olabilir; bir hekimle görüşmek bu yüzden yerindedir.

Yalnız ve çaresiz hissediyorsanız 183 sosyal destek hattını arayabilirsiniz. Acil bir durum varsa 112 bir telefon uzaklığındadır. Bir görüşmeyi bitirmek, ihtiyacınız olan yardımı bırakmak anlamına gelmez; yalnızca daha uygun bir yardım yolunu aramak anlamına gelir.

Hazırlıklı olmak için bilmeniz gerekenler

Bu on anın hepsini aynı görüşmede yaşamanız beklenmez; çoğu görüşmede bunlardan hiçbiri ortaya çıkmayabilir. Listenin amacı sizi tedirgin etmek değil, bir şey fark ettiğinizde ne yapacağınızı bilmenizi sağlamaktır. Aşağıdaki dört madde, bu bilginin kısa bir özetidir.

• Belirtileriniz için önce hekime başvurun; acil durumda 112’yi arayın.
• Bu alandaki iddialar bilimsel olarak doğrulanmış değildir; baskı ve korku içeren cümlelere itibar etmeyin.
• Ön ödeme, fotoğraf, kişisel eşya ya da doğrulama kodu isteyenlerden uzak durun.
• Görüşmeyi istediğiniz an kapatma hakkınız vardır; karar size aittir.
• Yaşadığınız şikâyet sağlıkla ilgili olabilir; bu nedenle bir doktora görünmek sıralamada başta yer alır, acil durumda 112 hattı vardır.

Görüşmeye devam etmek isterseniz

Bir görüşmeyi bitirmek ile yardım aramaktan vazgeçmek aynı şey değildir. Bazen bir görüşmeyi kapatır, bir gün sonra daha sakin bir kafayla yeniden başlarsınız. Bu gayet olağan bir yoldur.

Yukarıdaki anlardan hiçbiri yaşanmıyorsa ve sakin bir konuşma sürdürmek istiyorsanız, Şemun Hoca ile telefon ya da WhatsApp’tan konuşabilirsiniz. Ücret ve kapsam konuşmanın başında paylaşılır; ön ödeme, fotoğraf ya da kişisel eşya istenmez. İletişim sayfasından başlayabilir, önceden hazırlanmak için görüşme öncesi 12 soru yazısını okuyabilir, çalışma biçimini nasıl çalışıyoruz sayfasında görebilir, genel bakış için ise büyü gerçek mi yazısına göz atabilirsiniz. Hizmetlerin tamamı hizmetler sayfasında listelenmiştir.

Sık Sorulan Sorular

Görüşmeyi ne zaman bitirmem gerekir?

Ön ödeme, fotoğraf ya da kişisel eşya isteği, ödeme için acele baskısı, tedaviyi bırakma önerisi ve sonuç sözü gibi durumlarda görüşmeyi kapatmak yerinde olur. Birden fazla işaret üst üste geliyorsa daha da önemlidir.

Görüşmeyi kapatırken açıklama yapmam gerekir mi?

Hayır. “Şu an devam etmek istemiyorum, teşekkür ederim” cümlesi yeterlidir. Karşı taraf ısrar ederse cevap vermek zorunda değilsiniz.

Telefona gelen kodu söylemem istenirse ne yapmalıyım?

Kodu paylaşmayın ve görüşmeyi kapatın. Doğrulama kodları hesabınıza erişim sağlayabileceği için başkalarıyla paylaşılmamalıdır; şüphe duyarsanız bankanızı arayın.

Yakınlarıma söylememem istenirse bu normal mi?

Sizi destek ağınızdan uzaklaştıran ifadeler dikkat gerektirir. Yakınlarınızla konuşma hakkınız vardır; böyle bir cümle duyduysanız görüşmeyi uzatmadan bir yakınınıza danışın.

Görüşmeyi bitirince korku ve kaygı duyarsam ne yapmalıyım?

Bu düşünceleri yazıp bir yakınınızla paylaşmak yardımcı olabilir. Uykusuzluk ya da çarpıntı eşlik ediyorsa hekime başvurun; ruhsal destek için 183'ü, acil durumda 112'yi arayabilirsiniz.