Aşık Etme Büyüsü Nedir? İnanış, Tarih, Rıza ve Gerçekler
Sevdiğiniz kişinin ilgisizliği ya da verdiği “hayır” sizi bu sayfaya getirdiyse, yaşadığınızı iki cümleyle Şemun Hoca’ya WhatsApp’tan anlatabilirsiniz. Görüşme sizin huzurunuz ve kararlarınız üzerinedir; başkasını etkileme amacı taşıyan hiçbir şey yapılmaz.
Durumunuzu anlatın
“Aşık etme büyüsü”, “deli gibi aşık etme” ya da “kendine aşık etme büyüsü” diye arayan biri çoğunlukla karşılık görmemenin acısını taşır. Bu rehber, aşık etme büyüleri olarak anılan anlatıyı Antik Yunan metinlerinden Osmanlı el yazmalarına, Yahudi ve Hristiyan kayıtlarından İslam ansiklopedilerine, psikoloji, etik ve hukuk yazınına kadar uzanan kaynaklarla okur. Yöntem, malzeme, söz veya dua içermez; çünkü konu, başka bir insanın duygusunu onun bilgisi ve rızası dışında yönlendirmektir. Hizmet boyutuyla ilgileniyorsanız sitedeki aşık etme büyüsü sayfasına bakabilirsiniz; orada kısa bir tanıtım var.
Karşınızdaki “hayır” demiş, cevap vermiyor ya da uzaklaşmışsa, bu acıyı tek başınıza taşımak zorunda değilsiniz. Ne yaşadığınızı Hoca’ya yazabilirsiniz; konuşma, kendi duygularınızı ve yolunuzu anlamaya yöneliktir.
Acınızı paylaşınAşık etme büyüsü ne demek? Sözcükler ve yazılışlar
Bu arama niyeti Türkçede çok farklı biçimlerde yazılır: aşık etme büyüsü, aşık etme büyüleri, “asik etme buyusu” gibi Türkçe karaktersiz yazımlar, kendine aşık etme büyüsü, kendine aşık ettirme, birini kendine aşık etme ya da deli gibi aşık etme. Yazım kılavuzunda sözcük “âşık” diye yazılır; aramalarda ise çoğunlukla “aşık” biçimi kullanılır. Bu sayfa her iki yazımı da aynı konunun adı sayar. Yanına eklenen sözcükler beklentinin türünü gösterir: “tılsımı” bir nesneyi, “duası” dinî bir dili, “ritüeli” bir tören düzenini, “vefk ile” harf ve sayı yazısını işaret eder. Alt kümelerde hedef kişi tarif edilir (erkeği, kadını, kızı, eşi, eski sevgiliyi aşık etme); “yumurta ile” ya da “çıldırtma büyüsü” gibi sorgular bir nesneye ya da sonuca bağlanır. Bu sayfa hiçbirinin yöntemini anlatmaz; hepsini aynı soru altında okur: bir insanın duygusu dışarıdan yönlendirilebilir mi, yönlendirilmesi doğru mudur?
“Büyü” dışında anılan kavramlar aynı şey değildir. Tabloda her terimin kaynaklarda nasıl geçtiği yan yana verilir; tabloda yöntem yoktur, yalnızca terimin tanımı ve değerlendirmesi vardır.
| Terim | Kaynaklarda nasıl geçer | Dikkat |
|---|---|---|
| Sihir (büyü) | KÜRE’deki “Sihir” maddesi Kur’an’da yaklaşık altmış yerde sihir ve ilgili sözcüklerin geçtiğini, üç biçimin anıldığını yazar [10] | Gerçekliği konusunda yorumlar ayrışır, bkz. “Kaynakların ayrıştığı noktalar” |
| Tılsım | TDV’ye göre sözcük Yunanca telesma’dan Arapça yoluyla gelmiştir; Anadolu halk kültüründe sihirli araç, formül ya da koruyucu süs anlamlarına gelebilir [13] | Maddede etkisinin gerçek olup olmadığına dair bir değerlendirme yoktur doğrulanamadı |
| Vefk | Harf ve rakamların sihirli anlam taşıdığı düşüncesine dayanan hurûf ilminin bir kolu; sevgi sağlama da amaçlar arasında sayılır [12] | Maddeye göre Kur’an ve hadislerde vefke dair ifade yoktur; ulema cevaz vermemiştir |
| Tivele | Bir hadis çevirisinde eşlerden birinin diğerini sevmesi için yapılan uygulama olarak açıklanır [14] | Açıklamanın sahibi sayfada belirtilmemiştir doğrulanamadı |
| Dua | Dinî bir yakarış kavramıdır; Diyanet Fetva Kurulu’na atfedilen bir yanıt sihirle dinî değerler arasında bağ olmadığını yazar [15] | Başkasının iradesini hedef alan söz ya da dua burada verilmez |
Büyü neden anlatılır? Antropoloji açısından aşk ve talihsizlik
Antropolojide büyü, çoğu kez bir açıklama ve bir umut dili olarak okunur. Evans-Pritchard’ın Azande halkı üzerine klasik çalışmasının bölüm özeti, talihsizliğin bir kişinin bedeninde taşındığı söylenen bir güce bağlanmasını ve şüphelinin belirlenip ona karşı önlem alınmasını anlatır.9 Bu çerçeve aşk büyüsünü anlatmaz; ama karşılıksız sevgi de “neden ben” diye sorulan bir talihsizlik gibi yaşanabilir ve dışarıdan neden aramak anlaşılır bir refleks olabilir. Bu bağlantı kaynağın değil sayfanın yorumudur tartışmalı.
Aşkın büyüsel boyutu antropolojinin eski ilgi alanlarından biridir. Malinowski’nin Trobriand Adaları’ndaki evlilik ve aile hayatını anlattığı kitabının yayıncı sayfasında (künyede 1932/1952 yazar) içindekiler arasında “Aşkın ve Güzelliğin Büyüsü” başlıklı bir bölüm yer alır.8 Sayfa bölümün içeriğini vermediği için Malinowski’nin ne söylediğini aktaramıyoruz doğrulanamadı; yalnızca konunun saha araştırmalarında erken dönemden beri ayrı bir başlık olduğunu görüyoruz.
Antik Yunan ve Roma: Faraone’nin ayrımı
Antik dünyada aşk büyüsünü kapsamlı ele alan çalışmalardan biri, Christopher Faraone’un 1999’da Harvard University Press’ten çıkan Ancient Greek Love Magic adlı eseridir. Elimizdeki okuma kopyası yalnız ön söz ve giriş bölümünü kapsıyor; aşağıdakiler o kısımdan çıkarılmıştır. Faraone iki kutuplu bir sınıflama önerir: tutkunun denetlenemez biçimde alevlenmesini hedefleyen “eros” türü anlatılar ağırlıkla erkeklerden kadınlara, bağlılığı sürdürmeyi ya da artırmayı amaçlayan “philia” türü anlatılar ağırlıkla kadınlardan erkeklere atfedilir. Kitap bu ayrımı katı bir kalıp saymaz; kurtizanlar ve azat edilmiş köleler gibi sapma örneklerini ayrı bir bölümde işler.1 Bu cinsiyet modeli kitabın kendi önerisidir tartışmalı; başka araştırmacıların bu ayrımı nasıl karşıladığını okuma kopyasından öğrenemiyoruz.
Aynı girişte ilginç bir uyarı vardır: büyü metinlerinin çoğu kalıplaşmıştır ve el kitaplarından kopyalanmıştır; bu yüzden bireysel duygunun itirafı olarak değil, bir türün gelenekleri olarak okunmalıdırlar. Faraone, yazılı kaynak çeşitliliğini de sayar: Homeros’tan Theokritos’a edebiyat, kurşun bağlama levhaları, Kartaca’dan Latince metinler, Yukarı Mısır’ın büyü papirüsleri ve büyülü taşlar.1 Bu, bugün dolaşan tarif metinlerinin de kişisel bir sırdan çok, kopyalanarak yayılan bir yazı geleneğinin parçası olabileceğini düşündürür; bu yorum sayfamızındır tartışmalı.
Kitabın bir başka vurgusu rıza ile ilgilidir. Faraone’a göre isteksiz bir kurbanı hedefleyen eros anlatıları, yakmak, işkence etmek ve kurbanı evinden çıkarıp uygulayana yöneltmek gibi saldırgan imgelerle kurulur; kimi “aşk maddeleri” ise zehirle iç içe geçer, Deianeira öyküsünde olduğu gibi.1 Eski çağın kendi anlatısı da bu isteği şefkatli bir yakınlaşma olarak değil, zorlama ve zarar çerçevesinde anlatmıştır. Bu, bugünkü etik tartışmanın tarihsel bir yankısıdır.
Roma tarafında William Smith’in 1875 tarihli antik çağ sözlüğündeki “Veneficium” maddesi, sözcüğün zehirleme suçunu anlattığını, aynı zamanda iksirleri ve büyüsel sözleri de anabildiğini yazar. Madde, Sulla’nın M.Ö. 82 tarihli Lex Cornelia de sicariis et veneficis yasasını zehirlemeye karşı ilk özel yasa olarak gösterir.2 Maddede aşk iksirlerinden ayrıca söz edilmez doğrulanamadı; Roma’da aşk büyüsünün hangi hükümle yargılandığı konusunda iddia kurmuyoruz.
Complutense Üniversitesi’nin depo kaydı, Latince aşk büyülerini Atharvaveda metinleriyle karşılaştıran bir incelemeyi tanıtır; kayıtta sonuç, yazar ve yıl yoktur, bu yüzden yalnız bir ipucu sayıyoruz doğrulanamadı.3
Orta Çağ’dan 20. yüzyıla: Yahudi, Hristiyan ve halk kayıtları
Ortaçağ Yahudi dünyasına ışık tutan geniş bir çalışma Ortal-Paz Saar’ın Brill yayını Jewish Love Magic’tir. Utrecht Üniversitesi’nin haber sayfasına göre kitap, çoğu yayımlanmamış, özellikle Kahire Genizası’ndan çıkan yüzlerce el yazmasına dayanır; İbranice, Aramice ve Yahudi Arapçası tarifleri ve muskaları ile haham kaynaklarını ve fetvaları inceler, ritüelleri ve motifleri Greko-Romen ve Hristiyan geleneklerle karşılaştırır. Çalışmanın konusu Yahudilerin sevgi, lütuf ve nefret yaratmak için başvurduğu doğaüstü yöntemlerdir.4 Sayfa, bu uygulamaları kimlerin kullandığını, cinsiyet dağılımını ya da somut bulguları vermez doğrulanamadı. Kitabın karşılaştırmalı yöntemi, aşk büyüsünün tek bir geleneğin içine kapalı bir alan olmadığını düşündürür; bu bağlantı sayfamızın yorumudur tartışmalı.
Erken Ortaçağ İrlanda’sında konu hem kilise hem hukuk metinlerinde geçer. Jacqueline Borsje’nin Peritia dergisinde (2010) yayımlanan makalesine göre erken dönem İrlanda tövbe kitapları aşk büyüsünü günahlar arasında sayar; Finnian’ın metni bunu genel büyüden daha hafif bir günah gibi değerlendirir. Gizlice ölüme yol açan büyülere Adomnán Yasası’nda cinayet bedeli öngörülür. Hukuk derlemelerinde ise karı koca arasını açan “olumsuz aşk büyüsünden” söz edilir ve bir yedi maddelik listede, kocası arzu uyandırmak için büyü kullanmışsa kadının gelin bedelini alıp evlilikten ayrılabileceği yazar.5 Yorumcu notlar yasa metinlerinden daha hoşgörülüdür ve kötüye kullanmayı yasaklıyor gibi görünür; Borsje bazı terimlerin (örneğin epaid) yalnız aşk büyüsü anlamına gelmeyebileceğini, metinlerin gerçek uygulamayı mı yoksa hukuki-ahlaki kaygıyı mı yansıttığının belirlenemediğini de belirtir tartışmalı.5
Orta Avrupa’da Alexandra Navrátilová’nın Folia ethnographica (2009) makalesinin kaydı, aşkın uyandırılabileceğine ve aldatılan aşk için ceza istenebileceğine dair inançları Bohemya ve Moravya’da 19. yüzyıl ve 20. yüzyıl başı kaynaklarına dayanarak, Katolik öğretiyle ilişkisi içinde inceler. Kayıtta bulgular ayrıntılanmaz.6 Bu üç kayıt uygulamanın ne kadar yaygın olduğunu ölçmez; yalnızca metinlerin konuya din ve hukukla ilişkisi içinde değindiğini gösterir.
Çizelge, anılan kayıtları zaman sırasıyla gösterir; tarihler yalnız kaynağın verdiği kadardır.
- M.Ö. 82: Sulla’nın zehirleme yasası (Smith, 1875).2
- Geç Antik Çağ ve Orta Çağ: Kahire Genizası el yazmaları; tarihleri sayfada yok.4
- Erken Orta Çağ (6.–8. yüzyıl): İrlanda tövbe kitapları ve hukuk metinleri.5
- Osmanlı dönemi: Bir mecmuadaki aşk büyüsü yazıları; tarih verilmez.7
- 19. yüzyıl ve 20. yüzyıl başı: Bohemya ve Moravya halk inancı kayıtları.6
- 2025–2026: Büyü vaadiyle dolandırıcılık soruşturmaları (bkz. “Dolandırıcılık” bölümü).30,31
İslam kaynaklarında sihir, tivele, vefk ve tılsım
Fetva vermek yetkili âlimlerin işidir; aşağıda yalnız ansiklopedilerin ve bir hadis sitesinin ne yazdığı özetlenir. KÜRE’de yer alan ve TDV İslâm Ansiklopedisi’ne dayanan “Sihir” maddesine (İlyas Çelebi imzalı, Kasım 2024) göre Kur’an’da sihir ve ilgili sözcükler yaklaşık altmış yerde geçer; Bakara 102, karı kocanın arasını ayırmayı hedefleyen bilgilerden söz eder. Hadis rivayetlerinde sihir, helâk edici yedi günahtan biri sayılır. Madde, Bakara 102’nin yorumunda üç görüş sıralar: gökle ilişkili gerçek bir etki, insan eliyle yapılan bir hile ya da etkisi psikolojik kalan dayanaksız bir inanç.10 Madde “sevdirme” ya da “muhabbet” sözcüklerini anmaz doğrulanamadı; konuyla ilgili bağ Bakara 102’deki ayrılık vurgusundan kurulur.
Ayetin anıldığı iki figür, Hârût ve Mârût, ayrı bir madde konusudur. TDV’deki maddede (Kürşat Demirci, 1997) standart okumanın “iki melek” olduğu, İbn Abbas ve Hasan el-Basrî gibi bazı yorumcuların “iki kral” okuduğu, ayrıntılı anlatıların büyük bölümünün İsrâiliyyat kaynaklı olduğu ve sahih bir hadis bulunmadığı yazar; bilinen Zühre hikâyesini İbn Kesîr uydurma ya da zayıf bulur. Özetimizde madde ayetle karı koca arasını ayırma motifi arasında doğrudan bağ kurmaz; bu motif yalnız Yahudi Asmodeus geleneğinin anlatımında geçer.11 İki madde arasındaki bu fark tartışmalı olarak işaretlendi.
Sevdirmeyle doğrudan ilgili bir kayıt, bir hadis sitesinin Türkçe sayfasında yer alır: İbn Mes‘ûd’dan rivayet edilen metin rukye, temâim (muska) ve tivelenin şirk olduğunu bildirir; sayfa Ebû Dâvûd’da 3883 numarasıyla verildiğini ve “sahih” sayıldığını yazar. Sayfaya göre tivele, eşlerden birinin diğerini sevmesi için yapılan bir uygulamadır; şerh notlarında bu üç uygulamanın kullanımının haram olduğu, bunları tek başına sebep saymanın küçük şirk sayıldığı belirtilir.14 Şerhi yazan âlimin adı sayfada yoktur, hadis numarasının ve derecesinin ayrıca doğrulanması gerekir doğrulanamadı.
Vefk maddesi (İlyas Çelebi) bu uygulamanın İslam öncesine, Hint kültürüne ya da Sabiîlere kadar götürülebileceğini, Kur’an ve hadislerde vefke dair bir ifade bulunmadığını, ulemanın cevaz vermediğini ve halk arasında sürdüğünü yazar. Gazzâlî’nin bir filozof vefkini eleştirdiği, aynı vefkin sonradan onunla ilgisi olmadığı hâlde “Gazzâlî Hâtemi” diye anıldığı da maddede yer alır.12 Tılsım maddesi ise Fahreddin er-Râzî’nin tılsımları yasaklanan sihir türleri arasında ilk sıraya koyduğunu, Kur’an ve hadislerin her tür sihri yasakladığını, Câhiz gibi bazı yazarların da tılsım iddialarını çevre koşullarıyla açıkladığını aktarır.13 Maddenin hiçbiri vefk ya da tılsımın aşk için işe yaradığını söylemez.
Diyanet Fetva Kurulu’na atfedilen ve bir yayınevi sitesinde (29 Ağustos 2022) yeniden yayımlanan bir yanıt, sihrin yedi büyük günahtan biri olduğunu, bazı âlimlerin gerçekliğini reddettiğini, sihirbazların her şeyi bildiği ya da yapabildiği inancının İslam’a aykırı olduğunu ve kendini büyülenmiş sananların, ruhsal sorunları varsa hekime ya da psikiyatriste gitmesini yazar.15 Yanıtın numarası ve özgün kaynağı sayfada görünmez, bu yüzden güvenini orta düzeyde tutuyoruz.
Osmanlı’dan Anadolu’ya: el yazmaları, arşiv ve saha
Osmanlı-Türk tarafında konuyu doğrudan ele alan bir makale, Bilge İlhan Toker’in Keshif dergisinde (2024) yayımlanan “Sevgiliye kavuşmanın meşru olmayan yolları: beş aşk büyüsünün tanıtımı” başlıklı yazısıdır. Makale, özel bir koleksiyondaki küçük bir mecmuadan beş aşk büyüsü yazısı tanıtır; klasik Türk şiirinde sevgilinin âşığı büyülemesi motifini anar, gerçek hayatta ise âşıkların yazılı büyülere başvurduğunu savunur. Aynı mecmuada koruyucu dualar, hayvan ve zenginlik ile ilgili tılsımlar da bulunur; derleyicinin yazım hataları sınırlı bir eğitime işaret eder.7 Bu, aşk yazılarının koruma ve geçim kaygılarıyla aynı defterde duran pratik araçlar olarak dolaştığını düşündürür. Makale yazıları kimlerin kullandığını ve toplumun nasıl karşıladığını incelemez doğrulanamadı; içeriklerini aktarmıyoruz.
Gazete yazısı düzeyinde bir kaynak (GZT), İslam dünyasında Ahmed el-Bûnî’nin Şemsü’l-Maarif’inin, Osmanlı’da ise II. Bayezid’e ithaf edilen Davetnâme’nin anıldığını, Davetnâme’de aşk ve mutlulukla ilgili tılsımların da bulunduğunu yazar.19 Gazete kaynağı olduğu için yalnız ipucudur. Osmanlı arşivlerine dayanan 2024 tarihli bir makale özeti ise büyü uygulamalarının polise bildirildiğini ve kamu düzenini korumak için yaptırım uygulandığını, bunun özellikle gayrimüslimler için geçerli olduğunu belirtir; özetin ele aldığı olaylar aşk büyüsü değil mezar ve ölü bedeniyle ilgili vakalardır.17
Çağdaş Anadolu’ya gelince, Muş Alparslan Üniversitesi’ndeki bir yüksek lisans tezinin özeti, Midyat saha çalışmasında büyünün farklı adlarla gündelik hayatın parçası olarak sürdüğünü bildirir; aşk büyüsünü anmaz.18 TDV’nin “Tılsım” maddesi de Anadolu halk kültüründe tılsımın sihirli araç, hazine bulma ya da kapı açma formülü veya koruyucu madeni süs anlamlarına gelebildiğini yazar.13 Türkiye’de aşk büyüsü inancının ne kadar yaygın olduğunu ölçen bir araştırma bulamadık doğrulanamadı, bu yüzden yaygınlık için sayı vermiyoruz.
Arayışın ardındaki ihtiyaç: reddedilme, takıntı ve ruh sağlığı
Aşık etme büyüsü arayanların çoğu bir yöntem değil bir acıyı çözmeye çalışır. Helen Fisher’ın ekibinin Journal of Neurophysiology’de 2010’da yayımlanan çalışmasını anlatan Rutgers basın duyurusuna göre araştırmaya yakın zamanda reddedilmiş ve hâlâ yoğun biçimde âşık olduğunu söyleyen 15 üniversite çağında kişi katıldı; ortalama süre reddedilmeden bu yana 63 gündü ve katılımcılar uyanık saatlerinin yüzde 85’inden fazlasını eski partnerini düşünerek geçirdiğini bildirdi. Beyin görüntülemesinde eski partnerin fotoğrafı, tarafsız bir kişinin fotoğrafına kıyasla ödül, arzu ve acıyla ilişkilendirilen bölgelerde daha fazla etkinlik gösterdi. Yazarlar bulguların “romantik reddedilmenin özgül bir bağımlılık biçimi olduğu savıyla uyumlu” olduğunu söyler.21 Örneklem küçüktür, kontrol grubu yoktur ve bağımlılık benzetmesi bir yorumdur tartışmalı; Oxford’daki Practical Ethics blogunda aynı çalışmayı özetleyen bir yazı ise “kanıtlandı” gibi abartılı bir dil kullanır; biz o yazıyı yalnız bir görüş yazısı sayıyoruz.22 Yine de çalışma, reddedilmenin gerçek bir acı olarak ölçüldüğünü gösterir.
Roy Baumeister ve Sara Wotman’ın Breaking Hearts kitabı (1992) karşılıksız aşkı iki taraftan anlatır: sevenin ve sevilmeyen için “hayır” diyenin. Yayıncı tanıtımına göre seven için bu durum aşağılanmadan kavuşmaya uzanan yüksek riskli bir kumardır; reddeden ise kendini suçsuz görse de suçluluk duyar, karşısındaki “hayır”ı kabul etmediğinde sıkıntı yaşar ve bu deneyimi sevenden daha olumsuz anlatır.20 Son cümle yayıncının değerlendirmesidir, kitabı okuyamadık doğrulanamadı. Çıkarılabilecek ilke yalındır: ilişki iki kişiliktir ve “hayır”ın da bir sahibi vardır.
Spitzberg ve Cupach’ın The Dark Side of Relationship Pursuit (2. baskı, 2014) kitabının yayıncı sayfası, istenmeyen ilişki arayışı ve takibi medya, hukuk ve toplumsal bilim yazınıyla ele aldığını söyler; ısrarın nedenlerine dair bulgular sayfada yoktur doğrulanamadı.23 Karşılık görmeyen ilgiye ısrarla devam etmek, bilimsel yazında ayrı bir inceleme alanıdır.
Arama ifadelerinin diline bakmak da bir şey anlatır. “Deli gibi”, “körkütük”, “sırılsıklam”, “çıldırtma” ve “kul köle etme” gibi sözler sevilmekten çok denetimi anlatır. Bu, sayfanın yorumudur tartışmalı; ama sevgiyi, karşıdaki insanın kendi kararından bağımsız olarak “çıldırması” biçiminde hayal etmek, ilişkinin iki iradeli bir şey olduğu gerçeğini dışarıda bırakır. Reddedilme acısı uykusuzluk, yoğun düşünce ya da iş yapamama bırakıyorsa, bir psikolog ya da psikiyatristle konuşmak için yeterli sebeptir.
Rıza ve irade: başkasının duygusunu yönlendirmek neden sorunlu?
Stanford Felsefe Ansiklopedisi’ndeki “The Ethics of Manipulation” maddesi (Robert Noggle; ilk yayın 30 Mart 2018, esaslı revizyon 31 Mart 2026) tek bir kabul edilmiş tanım sunmaz. Manipülasyonun zorlamadan ve akla dayalı ikna etmeden ayrıldığını, yanlışlığının ise özerkliği zedelemesi, kişinin gerekçelerini “nedensel kaldıraç” gibi kullanması, yanıltması ve baskı kurması gibi farklı gerekçelerle açıklandığını anlatır. Madde, manipülasyonu akıl yürütmeyi atlatma, yanıltma ya da baskı olarak tanımlayan başlıca hesapları sıralar ve her birinin sorunlu yanlarını da gösterir.24 Aynı madde ilginç bir nüansı da içerir: Sarah Buss’a göre romantik aşkın geliştirilmesi çoğu zaman manipülasyon olarak adlandırılabilecek davranışlar içerir ve bunlar çoğu kez zararsızdır tartışmalı. Yani iyi görünmek, ilgi çekmek ya da sevildiğini göstermek etik bir sorun değildir; sorun, kişinin bilgisi ve rızası dışında akıl yürütmesini atlayan, gizli ya da baskıcı bir müdahaledir.
Duyguları kimyasalla etkileme tartışması da bu ayrımı güçlendirir. Earp ve Savulescu’nun Love Drugs (Stanford University Press, 2020) kitabını anlatan bir podcast sayfası, arzuyu ve bağlanmayı etkileyen ilaçların zaten mevcut olduğunu söyleyip etik tartışma çağrısı yapar; örneklerde ilacı alan kişi ilişkinin tarafıdır, bir başkasına gizlice uygulanan müdahale örnek verilmez.25 Sayfa yazarların rıza ve zorlama görüşünü anlatmaz doğrulanamadı.
Tarih de aynı yöne işaret eder. Faraone, isteksiz kurbanı hedefleyen eros anlatılarının çok tartışılan tür olduğunu ve bunun erkeğin hane, eş ve kız çocukları üzerindeki denetimini tehdit etmesiyle ilişkilendiğini yazar.1 İrlanda hukuk metinlerinde arzu uyandırmak için büyü kullanan kocadan ayrılma hakkının anılması da, bu tür bir müdahalenin eşe karşı işlenmiş bir haksızlık sayılabildiğini gösterir.5 Dünya Sağlık Örgütü ise yakın partner şiddetini fiziksel saldırganlıkla birlikte cinsel zorlama, psikolojik istismar ve kontrol edici davranışlar olarak tanımlar; sayfa sonuçlar arasında depresyon, travma sonrası stres, anksiyete ve uyku güçlüğünü de sayar.26 Bir ilişkide karşıdaki kişinin duygusunu ve kararını denetim altına almak isteği, bu çerçevenin içinde okunur; WHO sayfası “kontrol edici davranış”ın ayrıntılı bir tanımını vermez doğrulanamadı.
Hukuk: ısrarlı takip, dolandırıcılık ve korunma yolları
Aşağıdakiler hukuk danışmanlığı yerine geçmez; somut durum için avukata başvurun. Türk ceza hukukunda “aşık etme büyüsü” adıyla ayrı bir suç tipi aranmamalıdır. Aksaray Üniversitesi’nin Mütefekkir dergisinde (2020) yayımlanan bir makalenin özeti, laik ceza hukukunun büyücülüğü esas olarak dinî duyguların istismarı ve nitelikli dolandırıcılık gibi ilişkili unsurlar üzerinden cezalandırdığını, İslam ceza hukukunun ise büyü fiilinin kendisine odaklandığını yazar.16 Özet mezheplerin somut hükümlerini vermez doğrulanamadı.
Karşılık vermeyen birine ısrarla ulaşmaya çalışmak ise ayrı bir konudur. Bir avukat sitesinin özetine göre TCK 123/A, bir kişiyi tekrar tekrar takip etmeyi ya da iletişim araçları ve üçüncü kişiler aracılığıyla tekrar tekrar ulaşmayı, bu davranış ciddi huzursuzluk ya da kendisi veya yakını için güvenlik korkusu doğuruyorsa suç sayar; temel ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir, çocuğa karşı ya da uzaklaştırma kararına rağmen işlenmesi gibi nitelikli hâllerde bir ila üç yıldır ve soruşturma şikâyete bağlıdır.27 Rakamlar mevzuat metninden doğrulanmalıdır doğrulanamadı. 6284 sayılı Kanun ise tek taraflı ısrarlı takip mağdurlarını da koruma ve önleme tedbirleri kapsamına alır; Türkiye Barolar Birliği Dergisi’nde (2024) yayımlanan bir makaleye göre koruyucu tedbirler mülki amir ya da aile hâkimi tarafından, ivedi durumlarda kolluk amirince verilebilir ve şiddetin ispatı aranmaz; kanunun kendisi ısrarlı takibi tanımlamaz, tanım yönetmelikte yer alır.28 Makale kopyası yarım olduğundan ayrıntılar için kanun ve yönetmelik metnine bakılmalıdır.
Büyü vaadiyle para alınan durumlarda ise TCK 158’in dinî inanç ve duyguların istismarıyla işlenen nitelikli dolandırıcılık hükmü gündeme gelir. Bir hukuk bürosunun özeti, bu bentte üç yıldan on yıla kadar hapis öngörüldüğünü ve Yargıtay kararlarında muskacılık yoluyla para almanın bu kapsamda değerlendirildiğini yazar.29 Rakam doğrulanmalıdır doğrulanamadı. Şiddet, tehdit ya da takip söz konusuysa 112 ve 183 hatları açıktır; Bakanlık sayfasına göre Alo 183 Şiddetle Mücadele hattı hafta sonu dâhil gece gündüz açıktır.33
Aşık etme vaadi ve dolandırıcılık: haberlere yansıyanlar
Bu aramanın bir yan yüzü de dolandırıcılıktır. Habertürk’te yayımlanan, İHA kaynaklı 14 Şubat 2026 tarihli habere göre Tekirdağ merkezli ve yedi ilde yürütülen bir operasyonda kendini büyücü, medyum, manevi hoca diye tanıtan kişilerin sosyal medya üzerinden insanlara ulaştığı, “ağır büyü var” korkusu yarattığı, sahte ritüeller yaptığı, muska ve tılsım sattığı, mağdurların kişisel bilgileriyle tehdit ve şantaj yaptığı ileri sürüldü; yaklaşık 46 milyon TL’nin 236 kişiden alındığı bildirildi, 19 kişi tutuklandı. Suçlamalar dinî duyguları istismarla nitelikli dolandırıcılık, şantaj ve suç örgütüydü.30 Haber iddia aşamasındadır, yargılama sonucu yoktur doğrulanamadı. Bursa Hakimiyet’in 1 Temmuz 2026 tarihli haberi Adana’da dört kişinin tutuklandığı bir soruşturmayı anlatır: şüphelilerin “hoca” kimliğiyle büyü bozma, bağlama ve “aşık ettirme” hizmeti sunduğu, yüzlerce kişinin hedef alındığı ileri sürülür; toplam kazanç ve mağdur sayısı kesin verilmemiştir.31 Bianet’in 5 Kasım 2025 tarihli haberi de İstanbul’da 62 kişinin gözaltına alındığı bir operasyonu aktarır; ilk temastan sonra müşterilerin kişisel bilgileriyle baskı ve tehdit yapıldığı ileri sürülür, ancak haberde aşk büyüsü anılmaz.32
Haberlerde tekrar eden iddialar şunlardır: korku yaratmak, ilk temastan sonra sürekli yeni ödeme istemek, kişisel bilgiyi sonradan baskı için kullanmak. Bunlar iddialardır, yargı kararı değildir. Ayrıntı için sitede gerçek ve sahte hoca farkı rehberi vardır.
Anlatılan belirtiler ve gündelik açıklamaları
“Aşık etme büyüsü belirtileri” ve “etkileri” sorgularında sayılanlar genellikle şunlardır: bir kişiye karşı ansızın artan bağlılık veya özlem, onu sürekli düşünmek ve rüyada görmek, ilginin ani artması ya da azalması, uyku ve iştah değişikliği. Baktığımız akademik ve ansiklopedik kaynakların hiçbiri bu sayılanları aşık etme büyüsüne bağlamaz doğrulanamadı. Reddedilme çalışmasında katılımcıların uyanık saatlerinin büyük bölümünü eski partnerini düşünerek geçirdiğini bildirmesi, yoğun düşüncenin reddedilme sonrası sık görülebileceğini gösterir.21 Bir ilişkinin başındaki yoğunluk, ayrılık yası, kaygı ve uykusuzluk da aynı belirtileri doğurabilir. Süren ya da günlük işleyişi bozan şikâyette önce bir hekime veya psikoloğa gitmek yerinde olur.
Kaynakların ayrıştığı noktalar
Kaynaklar her konuda uyuşmaz. Aşağıdaki tablo ayrıldıkları yerleri yan yana koyar; böylece tek bir kaynağa yaslanmanın sakıncası görülür.
| Başlık | Bir yaklaşım | Karşıt yaklaşım ya da başka veri | Sayfada izlenen yol |
|---|---|---|---|
| Sihrin gerçekliği | Gökle ilişkili gerçek bir etki [10] | İnsan eliyle hile ya da psikolojik etkisi olan dayanaksız inanç; bazı âlimler gerçekliğini reddeder [10][15] | Gerçeklik olgu olarak aktarılmaz |
| Hârût ve Mârût | İki melek [11] | İki kral ya da iki cin kabilesi; ayrıntılı anlatılar İsrâiliyyat kaynaklı ve sahih hadis yok [11] | tartışmalı, anlatı tarihsel olgu sayılmaz |
| Cinsiyet kalıbı | Eros anlatıları erkeklerden kadınlara, philia anlatıları kadınlardan erkeklere atfedilir [1] | İrlanda metinlerinde Finnian din görevlilerini ve kadınları, Columbanus yalnız erkek biçimleri anar; yasa metinleri büyük ölçüde cinsiyetsizdir [5] | Tek bir cinsiyet kalıbı genel geçer sayılmaz |
| İrlanda metinlerinde tutum | Yasa ve tövbe kitapları aşk büyüsünü yasaklar [5] | Yorumcu notlar daha hoşgörülüdür, yalnız kötüye kullanmayı yasaklıyor gibidir [5] | tartışmalı, uygulamayı değil yazarların kaygısını gösterir |
| Romantik “manipülasyon” | Manipülasyon özerkliği zedeler [24] | Buss: aşkın geliştirilmesi çoğu kez zararsız manipülasyon içerir [24] | Sınır gizlilik, baskı ve rıza yokluğunda çizilir |
| Reddedilme ve bağımlılık | Reddedilme bağımlılık benzeri sistemlerle uyumlu [21] | Küçük örneklem, kontrol grubu yok; “kanıtlandı” dili abartılı [21][22] | Benzetme olarak anılır, kanıtlanmış olgu olarak değil |
| Hukukta büyü | İslam ceza hukuku büyü fiiline odaklanır [16] | Laik ceza hukuku dolaylı olarak dinî duygu istismarı ve dolandırıcılık üzerinden yaklaşır [16][29] | Büyü iddiası değil, mağduriyet ve zarar ele alınır |
Aşık etme büyüsü hakkında yanlış bilinenler
- “Çok eski bir gelenek olduğu için işe yarar.” Eski olması etkisini göstermez. Faraone, antik metinlerin büyük ölçüde kalıplaşmış ve el kitaplarından kopyalanmış olduğunu, bu yüzden bireysel duygudan çok türün geleneğini yansıttığını yazar.1
- “Din, iyi niyetli sevdirmeyi ayrı tutar.” İncelediğimiz İslam kaynaklarında böyle bir ayrım bulamadık: tivele hadisi, vefk ve tılsım maddeleri ve Diyanet Fetva Kurulu’na atfedilen yanıt bu tür uygulamaları onaylamaz.12,13,14,15
- “Ani soğukluk ya da yakınlık büyünün işaretidir.” Baktığımız kaynakların hiçbiri bunu büyüye bağlamaz; ilişki içi nedenler ve reddedilme sonrası düşünceler ayrı açıklamalara sahiptir.21
- “Denenmiş, tutan aşk büyüleri vardır.” “Denenmiş” ifadesi forum anlatısıdır ve doğrulanamaz. Vefk maddesi Kur’an ve hadislerde vefke dair ifade olmadığını yazar.12
- “Hoca para alır ama kimseye zarar vermez.” Basına yansıyan soruşturmalarda korkutma, şantaj ve nitelikli dolandırıcılık suçlamaları vardır; bunlar iddiadır, ancak durum zararsız olmadığını gösterir.30,31
- “Aşık etmek istemek kötü niyettir.” Hayır. Noggle’ın maddesine göre aşkın geliştirilmesi çoğu kez zararsızdır; sorun, kişinin bilgisi ve rızası dışında iradesini atlatmaktır.24
- “Aşık etme duası büyü sayılmaz, serbesttir.” Bu dinî bir hüküm konusudur; Diyanet gibi kurumların fetva birimlerine sorulabilir. Bu sayfa başkasının iradesini hedef alan hiçbir söz ya da dua yazmaz.
“Aşık etme büyüsü nasıl yapılır, duası nedir” isteyenlere açık söz
Bu sayfa hizmet tanıtımı değil, bilgi amaçlıdır. “Aşık etme büyüsü nasıl yapılır”, “tarifi”, “ritüeli”, “tılsımı”, “vefki” ya da “duası” aramasına burada cevap verilmez. Gerekçe şudur: anlatılacak şey, başka bir insanın duygusunu ve iradesini onun haberi ve onayı olmadan hedef almak olurdu; bu etik, hukuki ve ilişkisel zarar doğurabilir, üstelik incelediğimiz kaynakların hiçbirinde sonuç verdiği gösterilmemiştir. “Büyüsüz aşık etme duası” ya da “denenmiş dualar” istekleri için de aynı sebeple söz, dua veya okuma yönergesi yazılmaz. Dinî dua ve yakarış konularında yetkili ilim sahiplerine başvurulmalıdır.
Bu arayışın arkasında genellikle gerçek bir ihtiyaç vardır; ona şöyle yaklaşabilirsiniz.
- Reddedilme acısı: Acı gerçektir ve zamanla ve destekle hafifleyebilir. Yoğun düşünce, uykusuzluk ya da iş yapamama varsa bir psikolog ya da psikiyatriste gidin.
- İletişim: Duygunuzu açık söylemek ve cevabı, “hayır” ise de, duymak, ilişkinin tek dürüst yoludur. Karşı taraf kabul etmiyorsa ısrar etmek ısrarlı takip sayılabilir.
- İlişki içi sorunlar: Güvenin sarsıldığı ya da mesafenin açıldığı ilişkilerde bir çift ve aile danışmanı yol gösterebilir.
- Baskı, takip ya da şiddet: Acil tehlikede 112’yi, şiddet durumunda Alo 183’ü arayın.
- Manevi destek: Kendi huzurunuz, niyetiniz ve kararlarınız üzerine konuşmak isterseniz Şemun Hoca’ya ulaşabilirsiniz. Hoca (logodaki adıyla Şemun Medyum Hoca), başka birinin iradesini hedef alan, örneğin bağlama ya da sevdirme amaçlı istekleri üstlenmez.
Hizmet tarafı için aşık etme büyüsü, aşk büyüsü, bağlama büyüsü ve ayrılık sonrası için geri getirme büyüsü sayfalarına, öteki konular için büyü çeşitleri dizinine göz atabilirsiniz. Telefonla konuşmak isterseniz Hoca’yı arayabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Aşık etme büyüsü nedir?
Bir kişinin başkasına duygusal bağlılık duymasını sağladığı söylenen uygulamaların halk dilindeki adıdır. Bu uygulamaların etkisi bilimsel veriyle gösterilmiş değildir.
Aşık etme büyüsü gerçekten işe yarar mı?
Bir insanın duygusunun büyüyle yönlendirilebildiğini gösteren bir veri yoktur. Bilinen olgular, reddedilmenin gerçek bir acı olarak yaşanması ve insanların bu acıya dışarıdan bir neden aramasıdır.
Deli gibi aşık etme büyüsü gerçekten var mı?
Bu ifadeler anlatılarda geçer; hiçbir kaynakta etkisi gösterilmemiştir. Sözler sevgiden çok karşıdaki kişinin iradesini devre dışı bırakma isteğini anlatır.
Aşık etme büyüsü nasıl yapılır, tarifi var mı?
Bu rehber yöntem, malzeme, süre veya adım vermez. Başkasının duygusunu onun onayı olmadan yönlendirmeyi anlatmak etik ve hukuki zarara yol açabilir; üstelik işe yaradığı da gösterilmemiştir.
Aşık etme duası ya da büyüsüz aşık etme duası var mı?
Başkasının iradesini hedef alan dua ya da söz verilmez. Dua dinî bir konudur; Diyanet Fetva Kurulu’na atfedilen yanıta göre sihirle dinî değerler arasında bağ yoktur. Yetkili ilim sahiplerine danışılmalıdır.
Aşık etme tılsımı, muskası ya da vefk ile yapılan yöntem hakkında ne denir?
TDV’ye göre vefk Kur’an ve hadislerde yer almaz ve ulema cevaz vermemiştir; tılsım maddesi işe yaradığını söylemez. Bu sayfa hiçbirinin yöntemini yazmaz.
Yumurta ya da gündelik nesnelerle aşık etme ritüeli var mı?
Aramalarda yumurta ve benzeri sıradan nesnelerin adı geçer. Hiçbir kaynakta bu tür bir uygulamanın sonuç verdiği gösterilmemiştir; bu rehber nesne ve uygulama biçimi anlatmaz.
Aşık etme büyüsü belirtileri nelerdir?
Anlatılarda ani bağlılık, takıntılı düşünce, rüya, uyku ve iştah değişikliği sayılır. Kaynakların hiçbiri bunları aşık etme büyüsüne bağlamaz; hepsinin reddedilme, ilişki stresi ve kaygı gibi gündelik açıklamaları vardır. Süren şikâyette bir sağlık profesyoneline başvurun.
Erkeği, kadını ya da kızı aşık etme büyüsü farklı mı işler?
Cinsiyete göre farklı bir etki gösterilmemiştir. Faraone antik anlatılarda bir cinsiyet kalıbı önerir; bu o kitabın modelidir ve bugün için geçerliliği gösterilmemiştir.
Evli biri ya da eski sevgili için aşık etme büyüsü olur mu?
Başkasının evliliğine ya da kararına müdahale, etik ve hukuki sorun doğurur; Hoca böyle talepleri kabul etmez. Ayrılık sonrası acıyı konuşmak istiyorsanız Hoca ile görüşebilir ya da bir uzmana başvurabilirsiniz.
Aşık etme büyüsü günah mı, dinen caiz mi?
Fetva yetkisi âlimlerdedir. Ansiklopedilere göre sihir hadislerde büyük günahlar arasında sayılır; ulema vefke cevaz vermemiştir. Diyanet gibi kurumların fetva birimlerine sorabilirsiniz.
Aşık etme büyüsü yaptırmak suç mu, dolandırıcılıktan nasıl korunulur?
Bu yanıt hukuki danışmanlık değildir. Büyü vaadiyle para alınması nitelikli dolandırıcılık kapsamında değerlendirilebilir; ısrarlı takip ayrıca suç sayılabilir. Korku yaratan, sürekli ödeme isteyen ya da kişisel bilgi toplayan kişilerden uzak durun.
Çıldırtma, köpek etme ya da kul köle etme büyüsü ne demek?
Karşıdaki kişiyi kendi kararından yoksun bırakma isteğini anlatan söylemlerdir. Hiçbir kaynakta işlediği gösterilmemiştir; kontrol edici davranış ise yakın ilişki şiddeti tanımının içinde sayılır.
Biri beni reddetti, çok acı çekiyorum; ne yapmalıyım?
Reddedilme acısı bilimsel çalışmalarda da gerçek bir yük olarak anlatılır. Güvendiğiniz bir kişiyle veya bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşun; karşı tarafa ısrarla ulaşmayın. Manevi destek için Hoca’ya WhatsApp’tan ulaşabilirsiniz.
Merak ettiğiniz bir şey bu rehberde karşılık bulmadıysa ya da bir ilişki kararının eşiğindeyseniz, düşüncelerinizi Hoca’ya WhatsApp’tan yazarak toparlayabilirsiniz.
Hocaya sorunDiğer bilgi rehberleri
Aynı çizgide, kaynaklı ve yöntem içermeyen diğer büyü konusu rehberleri:
- Bağlama Büyüsü hakkında bilgi — Bağlama büyüsü nedir, düğüm ve bağ inanışı nereden gelir? Lanet levhalarından Anadolu halk inancına, belirti iddiaları ve bilimsel bakışla kaynaklı rehber.
- Voodoo Büyüsü rehberi — Voodoo büyüsü ve vudu nedir? Vodun, Vodou ve Hoodoo farkı, tarih çizelgesi, terimler sözlüğü, bebek ve zombi mitlerinin kökeni ile 20 kaynaklı rehber.
- Adet Kanı Büyüsü nedir? — Adet kanı büyüsü nedir, belirtileri ve etkileri doğru mu? Adet kanı içirmek günah mı, sağlık ve hukuk açısından ne denir? Kaynaklı, yöntemsiz rehber.
- Domuz Yağı Büyüsü — Domuz yağı büyüsü nedir, nasıl anlaşılır, nasıl bozulur? Kapıya sürülen yağ, belirtiler, hijyen, hukuk ve sahte hoca riski; yöntem verilmez.
Kaynaklar
Aşağıdaki kaynaklar bu yazı hazırlanırken açılıp okundu; bilgiler kendi cümlelerimizle özetlendi. Dergi makalesi, ansiklopedi maddesi, üniversite sayfaları, yayıncı tanıtımları ve basın haberleri ayrı ayrı değerlendirildi; yalnızca özetine ya da tanıtım sayfasına ulaşabildiğimiz yayınlar metinde bu şekilde belirtildi. Numaralar metindeki üst simgelerle eşleşir.
- C. A. Faraone, “Ancient Greek Love Magic”, Harvard University Press, 1999 (ön söz ve giriş bölümü; üniversite ders okuma kopyası) eclass-b.uoa.gr
- “Veneficium”, W. Smith, A Dictionary of Greek and Roman Antiquities, John Murray, 1875 (LacusCurtius, B. Thayer) penelope.uchicago.edu
- “Magia indoeuropea: estudio comparativo de los conjuros mágicos amorosos latinos y del Atharvaveda”, Universidad Complutense de Madrid depo kaydı eprints.ucm.es
- O.-P. Saar, “Jewish Love Magic: From Late Antiquity to the Middle Ages”, Brill (Utrecht Üniversitesi haber sayfası) uu.nl
- J. Borsje, “Rules & Legislation on Love Charms in Early Medieval Ireland”, Peritia 21, 2010, s. 172–190 (UvA depo PDF) pure.uva.nl
- A. Navrátilová, “Magické praktiky lásky v kontextu lidové víry”, Folia ethnographica 43, 2009, s. 3–19 (Çek bilimsel veri tabanı kaydı; Çekçe makale) asep.lib.cas.cz
- B. İlhan Toker, “Illegitimate Means of Reuniting with a Beloved: Description of Five Love Spells”, Keshif 2/2, 2024, s. 46–57 journals.univie.ac.at
- B. Malinowski, “The Sexual Lives of Savages in North-Western Melanesia” (1932/1952), Routledge yeniden basım (yayıncı sayfası ve içindekiler) routledge.com
- E. E. Evans-Pritchard bölümü, Defining Magic: A Reader, Acumen, 2013 (Cambridge Core bölüm özeti) cambridge.org
- İ. Çelebi, “Sihir”, KÜRE Ansiklopedi (TDV İslâm Ansiklopedisi içeriği), 20 Kasım 2024 kureansiklopedi.com
- K. Demirci, “Hârût ve Mârût”, TDV İslâm Ansiklopedisi, cilt 16, 1997 islamansiklopedisi.org.tr
- İ. Çelebi, “Vefk”, TDV İslâm Ansiklopedisi islamansiklopedisi.org.tr
- İ. Çelebi, “Tılsım”, TDV İslâm Ansiklopedisi, cilt 41, s. 91–94, 2012 islamansiklopedisi.org.tr
- “Rukye, temâim ve tivele şirktir” hadisi ve şerh notları, HadeethEnc Türkçe sayfa (İbn Mes‘ûd; Ebû Dâvûd 3883, İbn Mâce, Ahmed) hadeethenc.com
- Diyanet Fetva Kurulu yanıtı olarak yeniden yayımlanan “Büyü Nedir, Gerçek midir?”, islamveihsan.com, 29 Ağustos 2022 islamveihsan.com
- “İslam ceza hukuku bağlamında büyücülük suçu”, Mütefekkir 7(14), Aksaray Üniversitesi, 2020 (açık erişim kaydı) acikerisim.aksaray.edu.tr
- K. Kabakcıoğlu ve S. Çolak, “Osmanlıda Okült Uygulamalara Dair Bazı Örnekler”, History Studies 16(3), 2024, s. 403–414 (özet) avesis.omu.edu.tr
- R. Ocak, “Midyat ve çevresinde sihir ve büyü uygulamaları”, Muş Alparslan Üniversitesi yüksek lisans tezi, 2022 (özet) akademikarsiv.alparslan.edu.tr
- “Osmanlı’dan bugüne tılsım ve büyü geleneği nasıl aktarıldı”, GZT Nihayet (gazete yazısı) gzt.com
- R. F. Baumeister ve S. R. Wotman, “Breaking Hearts: The Two Sides of Unrequited Love”, Guilford Press, 1992 (yayıncı tanıtımı) guilford.com
- H. Fisher ve ark., Journal of Neurophysiology, Temmuz 2010, çalışmayı anlatan Rutgers basın duyurusu (6 Temmuz 2010) rutgers.edu
- F. Minerva, “Broken hearts and obsession: why giving up on your ex-mate is so hard as overcoming drug addiction”, Practical Ethics (Uehiro Centre, Oxford), 26 Ağustos 2010 blog.practicalethics.ox.ac.uk
- B. H. Spitzberg ve W. R. Cupach, “The Dark Side of Relationship Pursuit”, 2. baskı, Routledge, 2014 (yayıncı sayfası) routledge.com
- R. Noggle, “The Ethics of Manipulation”, Stanford Encyclopedia of Philosophy, ilk yayın 30 Mart 2018, esaslı revizyon 31 Mart 2026 plato.stanford.edu
- B. Earp ve J. Savulescu, “Love Drugs: The Chemical Future of Relationships”, Stanford University Press, 2020 (New Books Network podcast tanıtım sayfası) newbooksnetwork.com
- “Violence against women”, Dünya Sağlık Örgütü bilgi notu (WHO fact sheet) who.int
- “TCK 123/A: Israrlı takip suçu ve cezası”, Av. Baran Doğan hukuk bürosu blogu (güncelleme 3 Kasım 2025 görünüyor) barandogan.av.tr
- D. C. Bayhan, “Anayasa Mahkemesi Kararları Işığında 6284 Sayılı Kanunda Düzenlenen Tedbir Kararları ve Zorlama Hapsi”, TBB Dergisi 171, 2024 tbbdergisi.barobirlik.org.tr
- “TCK madde 158 – Nitelikli dolandırıcılık suçu”, Av. Baran Doğan hukuk bürosu blogu barandogan.av.tr
- “Sevgililer Günü’nde aşk büyüsü tuzağı: 46 milyon TL’lik vurgun, 19 tutuklama”, Habertürk (İHA), 14 Şubat 2026 yerel-haberler.haberturk.com
- “Sahte hoca operasyonu! Aşk büyüsü vaadiyle milyonluk vurgun”, Bursa Hakimiyet, 1 Temmuz 2026 bursahakimiyet.com.tr
- “Dozens detained across Turkey in occult fraud investigation”, bianet, 5 Kasım 2025 bianet.org
- “Alo 183 Şiddetle Mücadele Hattı”, T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sıkça sorulan sorular aile.gov.tr
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi, hukuki ya da dinî görüşün yerini almaz. Burada anlatılan inanışlar tarihsel ve kültürel kayıtlardır; hiçbirinin sonuç doğurduğu iddia edilmez. Yeni kaynak ya da düzeltme çıktıkça sayfa güncellenir.